Wednesday, 1 Dec 2021
Chứng khoán Cổ Phiếu

So sánh trả cổ tức bằng tiền và trả cổ tức bằng cổ phiếu, cái nào có lợi hơn

Bảng Xếp Hạng Top 10 Sàn Giao Dịch Forex UY TÍN Nhất thế giới tại VN

Đầu tư vào một doanh nghiệp, nhà đầu tư luôn quan tâm doanh nghiệp có chia cổ tức không, chia cổ tức bằng tiền mặt hay chia bằng cổ phiếu. Vậy hình thức nào có lợi cho nhà đầu tư, hoặc đem lại lợi ích cho doanh nghiệp, nhằm giúp mọi người hiểu rõ hơn về lợi ích của việc chia cổ phiếu, hãy theo dõi những chia sẻ của traderfin.vn. Bài viết so sánh trả cổ tức bằng tiền mặt và trả cổ tức bằng cổ phiếu sẽ được phân tích ngay sau đây.

Các hình thức trả cổ tức hiện nay

Cổ tức là hình thức doanh nghiệp trích một phần lợi nhuận sau thuế chia cho các cổ đông và nhà đầu tư đang nắm giữ cổ phiếu, bằng hình thức chia cổ tức bằng tiền mặt và  trả cổ tức bằng cổ phiếu.

Trả cổ tức bằng tiền mặt

  • Sau khi hạch toán, từ 1 – 2 tháng doanh nghiệp sẽ trả cho cổ đông và nhà đầu tư bằng tiền mặt tương ứng phần lợi nhuận được hưởng trên cổ phần
  • Nhà đầu tư nhận tiền “tươi” trực tiếp
  • Dòng tiền trong doanh nghiệp được lưu thông ra ngoài, tạo ra dòng tiền tự do

Trả cổ tức bằng cổ phiếu:

  • Doanh nghiệp sẽ phát hành thêm cổ phiếu và chuyển vào tài khoản cho cổ đông dưới hình thức cổ phiếu thưởng
  • Thời gian nhận được từ 30 – 60 ngày sau khi hạch toán
  • Dòng tiền vẫn còn trong doanh nghiệp, chuyển từ cổ phần sang vốn điều lệ
  • Nâng cao nguồn vốn => Mở rộng hoạt động kinh doanh

Mua lại cổ phiếu

Là hình thức doanh nghiệp mua lại cổ phiếu của các cổ đông thay vì trả bằng tiền mặt, trả cổ tức theo hình thức này rất hiếm được doanh nghiệp sử dụng, trừ kho thị trường cổ phiếu có dấu hiệu suy giảm.

So sánh trả cổ tức bằng tiền mặt và trả cổ tức bằng cổ phiếu

Đối với doanh nghiệp

Doanh nghiệpTrả cổ tức bằng tiền mặtTrả cổ tức bằng cổ phiếu
Ưu điểm  👉Tạo ra dòng tiền tự do, lưu thông dòng tiền ra khỏi doanh nghiệp
👉Phản ánh sự minh bạch trong việc lãnh đạo doanh nghiệp
👉Công ty có thể giữ lại nguồn vốn để tập trung mở rộng hoạt đông kinh doanh
👉Giúp tăng thanh khoản cho cổ phiếu => việc pha loãng cổ phiếu làm giá thị trường giảm xuống=> Tiếp cận thêm nhà đầu tư mới
Nhược điểm👉Ảnh hưởng khả năng mở rộng kinh doanh của doanh nghiệp
👉Làm giảm phần lợi nhuận giữ lại của doanh nghiệp để lập các quỹ dự phòng cho dự án mới
👉Thị giá cổ phiếu sụt giảm sau khi trả cổ tức
👉Phản ánh việc dùng nguồn vốn cho việc đầu tư không tạo lợi nhuận=> giá cổ phiếu giảm.

=>>>Dưới góc độ là doanh nghiệp, việc chi trả cổ tức bằng tiền mặt hay bằng cổ phiếu đều có ưu điểm và nhược điểm, nhưng nhìn chung đa số các doanh nghiệp đều lựa chọn hình thức trả cổ tức bằng cổ phiếu. Với mục đích giữ lại nguồn vốn để mở rộng kinh doanh, thúc đẩy giá cổ phiếu trong thời gian tới tăng lên.

=>>> Nhưng trước mắt khi doanh nghiệp pha loãng cổ phiếu để chia cổ tức, phần nào ảnh hưởng thị giá cuả cổ phiếu trên thị trường => Điều này ảnh hưởng phần lớn các cổ đông và nhà đầu tư về giá trị cổ phần họ đang nắm giữ.

Đối với nhà đầu tư

Nhà đầu tư/ Cổ đôngTrả cổ tức bằng tiền mặtTrả cổ tức bằng cổ phiếu
Ưu điểm👉Lợi thế vì nhận được tiền mặt từ cổ phiếu  👉Nhà đầu tư tránh bị đánh thuế.
👉Có thể chuyển nhượng cổ phiếu cho cá nhân khác  
Nhược điểm👉Nhà đầu tư bị đánh thuế 2 lần bao gốm thuế TNCD và Thuế TNDN👉Nhà đầu tư không nắm được hoạt động thực tế của doanh nghiệp, dễ bị qua mặt
👉Mất thời gian chờ đợi cổ phiếu về tài khoản, trong thời gian đó cổ phiếu có thể bị giảm giá

Tùy theo tình hình kinh doanh của doanh nghiệp bạn đang hướng tới mà đứa ra sự quyết định đầu tư vào doanh nghiệp trả cổ tức bằng tiền mặt hay trả cổ tức bằng cổ phiếu. Vì dưới hình thức nào thì cũng có 2 mặt lợi và hạn chế, nhà đầu tư cần cân nhắc thiệt hơn dựa trên nhiều yếu tố để lựa chọn doanh nghiệp để rót vốn vào.

Giá cổ phiếu sau khi chia cổ tức tăng hay giảm

Giá cổ phiếu trong ngày giao dịch không hưởng quyền

Trong ngày giao dịch không hưởng quyền ( GDKHQ), phần lớn giá cổ phiếu sẽ bị điều chính giảm tưởng ứng với tỷ lệ cổ tức được trả, ngày này khi giao dịch mua cổ phiếu, nhà đầu tư sẽ không được hưởng các quyền lợi của cổ đông như nhận cổ tức, tham gia HĐCĐ…

Giá điều chỉnh cổ phiếu trong ngày này sẽ được tính theo công thức sau

Công thức tính điều chỉnh giá trong ngày GDKHQ

Trong đó:

  • P: Giá hiện tại
  • P’: Giá ngày GDKHQ
  • Pα: Giá cổ phiếu phát hành thêm
  • α: Tỷ lệ cổ phiếu phát hành thêm
  • β: Tỷ lệ chia cổ phiếu thưởng
  • C: Cổ tức bằng tiền

Để dễ hình dung, mọi người tham khảo ví dụ sau đây:

Cổ phiếu của Vietcombank ngày 7/1/2016 có giá 30.000 đồng. Ngày tiếp theo là giày GDKHQ của Vietcombank

  • Tỷ lệ chia cổ tức bằng tiền: 100:15
  • Tỷ lện chia cổ phiếu thường: 100:15
  • Phát hành thêm theo tỷ lện 100:20 giá 10.000 đồng

Ta có thể giá cổ phiêu vào ngày GDKHQ của VCB

P’ = 30.000 + ( 10.000 x 20%) – 1.500/ 1 +20% + 10% = 23.500 đồng

=>Như vậy trong ngày GDKHQ, giá cổ phiếu bị điều chính từ 30.000 xuống còn 23.500 đồng, và cổ đông không được hưởng bất kỳ quyền lợi nào khi mua cổ phiếu với giá này.

Giá cổ phiếu sau khi chia cổ tức bằng tiền mặt

Các nhà đầu tư sẽ thắc mắc giá cổ phiếu sau khi chia cổ tức sẽ bị điều chỉnh như  thế nào, giá tăng hay giảm, thông thường doanh nghiệp sẽ tính giá cổ phiếu sau khi cổ tức bằng tiền mặt như sau

Cổ tức bằng tiền tỷ lệ 10% => Mức nhận được 1.000 đồng => C = 1.000 đồng

P’ = P – C

  • 17.000 – 1.000 = 16.000 đồng ( không có tỷ lệ cổ phiếu phát hành thêm)

Áp dụng theo công thức, giá cổ phiếu trên 10% tỷ lệ cổ tức giảm từ 17.000đồng thành 16.000 đồng, với 1.000 đồng cổ tức được chia bằng tiền mặt. Điều này cho thấy sau khi chia cổ tức, giá cổ phiếu của doanh nghiệp cũng sẽ giảm theo dựa trên tỷ lệ chia cổ tức.

Giá cổ phiếu sau khi chia cổ tức bằng cổ phiếu

✔️Cổ tức bằng cổ phiếu của 1 công ty A mã cổ phiếu là X có tỷ lệ chia cổ tức 100: 10 => 10% => β = 10%

✔️Thưởng cho cổ đông cổ phiếu thưởng với tỷ lệ 100 : 20 => β =- 20%

✔️Giá cổ phiếu X tại thời điểm chưa chia 17.000 đồng, chi 130 Cổ phiếu X cho cổ đông theo tỷ lệ

  • 100 cổ phiếu gốc
  • 10 cổ phiếu chia cổ tức
  • 20 cổ phiếu thưởng

Công thức tính: P’ = P / ( 1+β )

=>17.000 / ( 1 + 10% + 20% ) = 13.000 => Sau khi chia cổ tức bằng cổ phiếu, giá trị cổ phiếu sẽ bị pha loãng còn giá 13.000 đồng/ Cổ phiếu X.

=>> Điều này cho thấy doanh nghiệp chia cổ tức bằng cổ phiếu pha loãng gia trị cổ phiếu trên thị trường, làm giảm cổ phiếu, bất lợi cho cổ đông và nhà đầu tư đang nắm giữ cổ phiếu, nhưng là lợi thế cho doanh nghiệp giúp các nhà đâu tư mới tiếp cận dễ dàng với công ty hơn.

Khi nào doanh nghiệp nên trả cổ tức bằng tiền, khi nào nên trả bằng cổ phiếu

Cổ tức là phần lợi nhuận sau thuế mà doanh nghiệp dành cho cổ đông đang nắm giữ cổ phiếu doanh nghiệp, tuy nhiên vẫn còn nhiều phân vân về việc trả cổ tức bằng tiền hay trả cổ tức bằng cổ phiếu để doanh nghiệp có lợi thế hơn. Vậy thì phải xem xét vấn đề của 2 hình thức này ảnh hưởng như thế nào đến doanh nghiệp.

Trả cổ tức bằng tiền mặt ảnh hưởng gì đến doanh nghiệp

Riếng đối với doanh nghiệp, hình thức trả cổ tức bằng tiền mặt khiến dòng tiền lưu thông ra ngoài, điều này chứng tỏ nguồn vốn của doanh nghiệp chuyển vào tài khoản của cổ đông.

So sánh trả cổ tức bằng tiến mặt và trả cổ tức bằng cổ phiếu
  • Doanh nghiệp cần số lượng tiền mặt lớn để chi trả cổ tức, có thể doanh nghiệp vay mượn từ các tổ chức tín dụng, đồng thời tạo ra tâm lý cho NĐT doanh nghiệp vẫn hoạt động tốt.
  • Trả cổ tức bằng tiền mặt còn phản ảnh việc doanh nghiệp không còn khả năng tăng trưởng.
  • Ảnh hưởng đến kế hoạch kinh doanh mở rộng quy mô của doanh nghiệp, giảm tiềm năng phát triển và nâng giá cổ phiếu trên thị trường.

Nhìn chung, trả cổ tức bằng tiền mặt là khoản thu nhập hời cho nhà đầu tư và cổ đông, theo hình thức cố định và lâu dài, tuy nhiên trước khi quyết định đầu tư vào một DN thì cần đánh giá chung về tình hình kinh doanh và lãnh đạo của DN đó trong tương lai có khả quan không.

Trả cố tức bằng cổ phiếu có lợi gì cho doanh nghiệp

Đối với các doanh nghiệp hiện nay đều ưu tiên trả cổ tức bằng cổ phiếu cho cổ đông và nhà đầu tư nhằm giữ lại nguồn vốn để mở rộng hoạt động kinh doanh. Và

  • Không làm thay đổi vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp
  • Không là giảm lợi nhuận sau thuế
  • Không làm thay đổi tỉ lệ sở hữu cổ phần của từng cổ đông
  • Vốn điều lệ tăng lên từ việc chuyển phần lợi nhuận sau thuế sang vốn
  • Cổ phiếu bị pha loãng làm giảm giá cổ phiếu trên thị trường

Điều này phản ảnh mục đích của doanh nghiệp nhầm pha loãng giá cổ phiếu thị trường xuống, tăng thanh khoản cổ phiếu để thu hút thêm nhiều nhà đầu tư với giá giảm hấp dẫn

Kết luận

Qua những phân tích về lợi ích của doanh nghiệp khi chia cổ tức bằng tiền mặt và chia cổ tức bằng cổ phiếu, ta có thể thấy được

  • Khi doanh nghiệp chia cổ tức bằng tiền mặt với tỷ lệ cao nhằm thu hút nhà đầu tư, có thể trạng thái của doanh nghiệp đang không ổn định và hoạt động không hiệu quả
  • Việc doanh nghiệp lựa chọn chia cổ tức bằng cổ phiếu nhằm thúc đẩy thanh khoản cổ phiếu và thu hút nhà đầu tư hơn
  • Đối với doanh nghiệp có nghiệp vụ quản trị tốt và tăng trưởng doanh thu thì mới quan tâm đến các hình thức chi trả cổ tức

Khi bạn là một nhà đầu tư, trước khi rót vốn vào doanh nghiệp thì cần xem xét nhiều yếu tố của doanh nghiệp bào gồm

Tỷ lệ chi trả cổ tức hằng năm cao hay thấp

Tình hình kinh doanh của doanh nghiệp trong thời gian qua có ổn không

Doanh nghiệp có xử lý ổn thỏa các vấn đề nợ xấu chưa

Tiềm năng tài chính của doanh nghiệp có khả quan không

Trả cổ tức bằng cổ phiếu có được bán không

Khi nhà đầu tư hoặc cổ động được trả cổ tức bằng cổ phiếu thì có thể chuyển nhượng lại cho một nhà đầu tư khác,tuy nhiên thời gian cổ phiếu về tài khoản của nhà đầu tư mất gần 2 tháng và giá cổ phiếu biến động, việc bán tháo cổ phiếu ngay khi nhận không mang lại lợi ích cho nhà đầu tư trừ khi thời điểm đó giá cổ phiếu tăng.

Co-phieu-la-gi
Cổ phiếu là gì

Bằng cách trao tay cổ phiếu hoặc thỏa thuận giữa bên mua và bên bán, nhà đầu tư cũng có thể ủy quyền cho sàn giao dịch để bán cô phiếu được chia.

Cách hạch toán trả cổ tức bằng cổ phiếu

Sau khi công ty chia cổ tức bằng cổ phiếu thì số cố tức đó không ảnh hưởng đến tài sản hay nợ phải trả của công ty, mỗi cổ đông vẫn giữ nguyên sở hữu lợi ích của công ty.

Thông thường công ty sẽ hạch toán trên sổ sách không thay đổi, chỉ có sự chuyển giao từ vốn chủ sở hữu từ lợi nhuận phân phối sang vốn đầu tư chủ sở hữu – vốn điều lệ.

Cách hạch toán như sau

Nợ TK 421 – Mệnh giá

            Có TK 4111 – Mệnh giá ( chi tiết cổ phiếu sẽ phát hành thêm)

Khi phát hành cổ phiếu để trả cổ tức

Nợ TK 4111 – Mệnh giá

            Có TK 4111 – Mệnh giá

Tuy nhiên hiện nay các công ty kế toán chưa quy định hạch toán theo mệnh giá hay thị giá thì hầu hết các doanh nghiệp Việt Nam đều hạch toán theo mệnh giá, và điều này không vi phạm chế độ kế toán hay các quy định.

Tiêu chí lựa chọn doanh nghiệp mua cổ phiếu nhận cổ tức

Lựa chọn doanh nghiệp có hoạt động kinh doanh ổn định

Lựa chọn doanh nghiệp có hoạt động tốt và kết quả kinh doanh hiệu quả, sẽ là lợi thế cho nhà đầu tư khi rót vốn vào doanh nghiệp. Bên cạnh đó cần xem xét bộ máy lãnh đạo của công ty có liêm chính không, một số công ty có lãnh đạo liêm chính sẽ thúc đẩy kết quả kinh doanh của DN đó tốt hơn và ngày càng phát triển.

Mua cổ phiếu tại thị trường giảm giá

Tại thời điểm giá cổ phiếu được rao bán thấp là cơ hội để các nhà đầu tư mua cổ phiếu, bởi khi giá cổ phiếu của doanh nghiệp giảm cũng đồng nghĩa với tỷ suất chia cổ tức càng cao. Lúc này giá trị định giá của cổ phiếu cũng cao tương đương, khi đầu tư vào khi cổ phiếu doanh nghiệp giảm giá sẽ mang đến nguồn thu.

Tuy nhiên không phải giá cổ phiếu nào giảm cũng có tỷ lệ tỷ suất chia cổ phiếu cao, điều này còn phải xem xét tình hình kinh doanh của công ty đó, công ty kinh doanh kết quả thuận lợi thì tỷ lệ chia cổ tức càng cao, khi đó việc mua cổ phiếu công ty đó mới thạt sự hiệu quả.

Lựa chọn các danh mục có tỷ suất cổ tức cao

Một số danh mục đầu tư có tỷ suất cổ tức cao như

  • Ngành công nghiệp điện, nước
  • Cảng biển
  • Công nghệ thông tin
  • Xử lý rác thải, môi trường

Định giá cổ phiếu các ngành nghề này cao do nguôn thu ổn định hơn so với các ngành có tính cạnh tranh cao.

Trên đây là những phân tích, so sánh trả cổ tức bằng tiền mặt và trả cổ tức bằng cổ phiếu giúp bạn có cái nhìn rõ hơn khi lựa chọn doanh nghiệp để đầu tư. Tuy nhiên, còn phải dựa trên nhiều yếu tố về hoạt động kinh doanh, thị trường cổ phiếu và các ngành nghề đáng đầu tư. Hy vọng những thông tin trên sẽ giúp bạn lựa chọn được mã cổ phiếu hiệu quá để sinh lời.

Bài viết liên quan

💥Xem thêm các thông tin về tài chính, đầu tư khác tại: InfoFinance.VN

Tuyên bố từ chối trách nhiệm: TraderFin.vn chỉ dừng ở lại là trang cung cấp thông tin. Không phải nhà môi giới, không phải làm trung gian, không phải sàn giao dịch, không phải nhà cố vấn, không đưa ra lời khuyên, không kêu gọi đầu tư hoặc bất kỳ giao dịch nào. Hãy Tham khảo ý kiến chuyên gia tài chính của bạn để nhận lời khuyên trước khi quyết định giao dịch hoặc đầu tư nào.


Cảnh báo rủi ro: Giao dịch tài chính gồm ngoại hối, tiền điện tử, chứng khoán, cổ phiếu, chỉ số và hàng hóa có khả năng rủi ro cao và có thể không phù hợp với tất cả các nhà đầu tư. Mức độ đòn bẩy cao có thể làm mất hết vốn của các nhà giao dịch. Trước bất kỳ khoản đầu tư nào vào ngoại hối, tiền điện tử, chứng khoán, cổ phiếu, chỉ số và hàng hóa, bạn cần phải xem xét cẩn thận bởi kinh nghiệm bản thân hoặc chuyên gia tài chính của bạn và chấp nhận mức độ rủi ro của mình. Giao dịch có thể dẫn đến mất hết toàn bộ số vốn bạn có, do vậy hãy đảm bảo là bạn đã đọc và hiểu các lời cảnh báo trên.